back2.gif (6703 bytes)   Manos Chadzidakis
(1925-1994)    

Manos Chadzidakis   Nazwisko Manosa Chadzidakisa pojawiło sie po raz pierwszy na greckiej scenie muzycznej w drugiej połowie lat 40-ch. Manos Chadzidakis urodził się 23. 10. 1925 w Xanthi. Już w wieku 4 lat pobiera pierwsze nauki gry na fortepianie. W latach 1940 -1943 studiuje teorię muzyki i kompozycji u sławnego pedagoga i kompozytora Menelaosa Palladiosa. jednocześnie rozpoczyna studia filozoficzne na Ateńskim Uniwersytecie. Pierwsze kompozycje tworzy dla ateńskiego Teatru Sztuki  Karolosa Kouna. Powstają kompozycje do sztuk T. Williamsa "Tramwaj zwany Pożądaniem" (1948) czy "Krwawego Wesela" (1949), Rozpoczyna także pracę przy ilustracji muzycznej kilku filmów. Prawdziwym szokiem dla konserwatywnych, ateńskich kręgów muzycznych stał się jego manifest poświęcony muzyce "Rebetiko". Muzyka Rebetiko  i grający ją muzycy (Rebetes) tworzyli w muzycznym podziemiu, niczym amerykańscy bluesmeni z początku XX wieku. W polskiej rzeczywistości muzycznej można by nieśmiało spróbować porównać muzykę Rebetiko do twórczości miejskiej cyganerii z lat 30-ch opiewanych przez Stanisława Grzesiuka. Uwielbienie "prawdziwego piękna", którą można znaleźć w pieśniach "Rebetes" zaowocowało dwoma kultowymi albumami: "Lilie na Matwej Ziemi" i "Okrutny kwiecień 1945 roku". W 1949 roku wspólnie z Rallou Manou i malarzem Spiro Vassiliou, tworzy "Grecki Teatr Tańca" dla którego pisze ilustracje muzyczne do czterech baletów "Marsjasz" (1949), "Sześć popularnych obrazów" (1950), "Ujarzmiony Wąż" (1950) i "Samotność" (1957). Wkrótce geniusz muzyczny Chadzidakisa  uczynił go jednym z najsławniejszych kompozytorów greckich. Wspólnie z Mikisem Theodorakisem uważani są za twórców greckiej "szkoły" kompozycji. Chadzidakis napisał muzykę do ponad 80 greckich i zagranicznych filmów (w 1961 nagrodzony został Oskarem za piosenkę z filmu "Nigdy w Niedzielę"), a także do dwóch filmów dokumentalnych Jeana Cousteau. W latach 1966 - 1972 artysta mieszkał w Nowym Jorku. Stworzył tu m.in. "Rhythmology (na fortepian), "Magnus Eroticus" (cykl pieśni na bazie antycznych i wpółczesnych poezji), "Refleksje" (cykl pieśni inspirowanych "atmosferą" nowojorskiej sceny muzycznej). W USA rozpoczął też pracę nad "Erą Melissanthe" - muzyczną kroniką swego życia. Po powrocie do Grecji rozpoczyna się chyba najbardziej aktywny okres w życiu artysty. Zakłada i prowadzi "Ateńską Orkiestrę Eksperymentalną" (1964-1971), kawiarnię artystyczną "Polytropon" (1972), muzyczny Festiwal w Anogia na Krecie (1978), Muzyczny Sierpień w Heraklionie na Krecie (1979), muzyczne Kontestacje na Korfu (1981) a także magazyn kulturalny "Tetarto" (1982), firmę płytową "Sirius" (1985), nadzorował także pracę radiowej, greckiej Trójki (1975-81). Manos Chadzidakis opublikował także cztery książki i zbiory poezji ("Mitologia I i II, "Lustro i Nóż" "Komentarze z Trzeciego Programu").  W ostatnich latach życia kompozytor związał się z założoną przez siebie "Orkiestrą Kolorów" (1989) grającą repertuar składający się z utworów, ambitnych czasami kontrowersyjnych kompozytorów. Manos Chadzidakis zmarł 15 czerwca 1994.

ManosTwórczość Chadzidakisa to niepowtarzalny melanż; tradycji, melodyjności, znakomitej aranżacji i dbałości o muzyczny detal. Jego dorobek to wielka ilość pieśni, muzyka filmowa  muzyka teatralna (m.in. ilustracja muzyczna do "Ptaków" Arystofanesa) oraz kompozycje symfoniczne.

Tekst na podstawie intenetowej publikacji Stathisa Gothisa

posłuchajcie utworów w wersji midowej:

Ta Paidia Tou Pirea - Dzieci Pireusu - utwór Manosa Chadzidakisa
Kir Antonis - Pan Antoni - utwór Manosa Chadzidakisa
Aetos - Jestem orłem bez skrzydeł - utwór Manosa Chadzidakisa
Tora Pia - utwór Manosa Chadzidakisa
Magiki Poli - Magiczne miasta - utwór Manosa Chadzidakisa
Paei Kairos - Czas przeszedł - utwór Manosa Chadzidakisa